مدیریت اکوسیستم‌های طبیعی

مدیریت اکوسیستم‌های طبیعی

ارزیابی تناسب اقلیمی گونه‌های مریم‌گلی (Salvia officinalis) اسطوخودوس فرانسوی (Lavavdula angustifolia) و آویشن باغی (Thymus vulgaris) در استان چهارمحال و بختیاری

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 استادیار پژوهشی، بخش منابع طبیعی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان چهارمحال و بختیاری، سازمان تحقیقات آموزش و ترویج کشاورزی، شهرکرد، ایران.
2 استادیار پژوهشی، بخش تحقیقات خاک و آب، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان چهارمحال و بختیاری، سازمان تحقیقات آموزش و ترویج کشاورزی، شهرکرد، ایران.
3 کارشناس، بخش منابع طبیعی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان چهارمحال و بختیاری، سازمان تحقیقات آموزش و ترویج کشاورزی، شهرکرد، ایران.
چکیده
ارزیابی تناسب اقلیمی در یک منطقه، روش مناسبی برای تعیین استعدادهای آن منطقه برای توسعه یک نظام کشت خاص و مدیریت خطر تنش‌های محیطی مانند تنش خشکی، گرما، سرما و یخ‌زدگی است. برای انجام این پژوهش، در ابتدا جدول نیازهای اقلیمی گیاهان دارویی مریم‌گلی (Salvia officinalis)، اسطوخودوس فرانسوی (Lavandula angustifolia) و آویشن باغی (Thymus vulgaris) بر اساس بررسی منابع تعیین گردید. سپس، مراحل فنولوژیک گیاهان بر اساس مشاوره با متخصصین مربوطه در استان، تعیین و پس از جمع‌آوری اطلاعات اقلیمی برای یک دوره بلندمدت، انطباق پارامترهای اقلیمی منطقه با نیازهای اقلیمی هر گیاه انجام شد. در آخر کلاس تناسب اقلیمی برای گیاهان مورد نظر تعیین و نقشه تناسب اقلیمی هر گیاه تهیه شد. بر اساس نتایج به‌دست‌آمده حدود 35/4 درصد ( 578650/58 هکتار) از مساحت استان دارای محدودیت شدید (S3) برای کشت و توسعه‌ی مریم‌گلی است. همچنین حدود 52 درصد ( 858356/68 هکتار) از مساحت استان از‌ نظر تناسب اقلیمی جهت کشت این‌گونه دارای محدودیت کم تا متوسط (S1 تا S2) است. همچنین با توجه به نتایج، 22/2 درصد از استان (36237/4 هکتار) بدون محدودیت، 29/7 درصد (484527/2 هکتار) دارای محدودیت کم، 15/4درصد (252252/2 هکتار) دارای محدودیت متوسط و20 درصد (326977/9 هکتار) از اراضی دارای محدودیت شدید برای کشت و توسعه‌ی اسطوخودوس فرانسوی ازلحاظ تناسب اقلیمی است. ارزیابی تناسب اقلیمی جهت کاشت آویشن باغی در استان نشان داد،22/1 درصد از استان (361571/87 هکتار) دارای محدودیت کم، 34/8 درصد (569113/63 هکتار) دارای محدودیت متوسط و 30/4 درصد (496445/31 هکتار) دارای محدودیت شدید برای کشت و توسعه‌ی آویشن باغی است.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

عنوان مقاله English

Evaluation of climatic suitability of Salvia officinalis L, Lavavdula angustifolia Mill, and Thymus vulgaris L. in Chaharmahal and Bakhtiari Province

نویسندگان English

Elham Fakhimi 1
Zohreh Mosleh 2
Touraj Mokhtarpour 3
1 Assistant professor,Research Division of Natural Resources, Chaharmahal and Bakhtiari Agricultural and Natural Resources Research and Education Center, AREEO,Shahrekord,Iran.
2 Assistant professor,Research Division of Soil and Water, Chaharmahal and Bakhtiari Agricultural and Natural Resources Research and Education Center, AREEO,Shahrekord,Iran
3 Research Expert, Research Division of Natural Resources, Chaharmahal and Bakhtiari Agricultural and Natural Resources Research and Education Center, AREEO,Shahrekord,Iran
چکیده English

Assessing climatic suitability in a region is a appropriatemethod for determining that region’s potentialfor developing a specific cropping system and for managing the risk of environmental stresses includingdrought, heat, cold, and frost. To conduct this research, initially, a table of climatic requirements for medicinal plants such as Salvia officinalis, Lavandula angustifolia, and Thymus vulgaris was determined based on a review of sources. Then, the phenological stages of plants were determined based on consultation with relevant experts in the province and After collecting long-term climatic data, the climatic parameters of the region were matched with the climatic requirements of each plant. Then, the climatic suitability class for the plants in question was determined and the climatic suitability map of each plant was prepared. Based on the results approximately35.4 percent (578,650 hectares) of the province's area has severe restrictions (S3) for Salvia officinalis cultivation and development. Also, about 52 percent (858,356 hectares) of the province's area has low to moderate limitations (S1 to S2) in terms of climatic suitability for cultivating this species. Also, according to the results, 22.2 percent of the province (36,237.4 hectares) has no restrictions, 29.7 percent (484,527.2 hectares) has low restrictions, 15.4 percent (252,252.2 hectares) has medium restrictions, and 0.20 percent (326,977.9 hectares) has severe restrictions for the cultivation and development of Lavandula angustifolia in terms of climatic suitability. Also, the assessment of climatic suitability for cultivating Thymus vulgaris in the province showed that 22.1 percent of the province (361,571.87 hectares) has low limitations, 34.8 percent (569,113.63 hectares) has moderate limitations, and 30.4 percent (496,445.31 hectares) has severe limitations for cultivating and developing Thymus vulgaris.

کلیدواژه‌ها English

Climatic needs
parametric method
suitable lands
medicinal plants
ابراهیم‌‌پور، ف. (1394). ارزیابی تناسب اراضی برای کاشت گل محمدی در بخشی از اراضی بروجن، پایان‌نامه کارشناسی ارشد علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد خوراسگان، اصفهان. ۱۰۸ ص.
اشرفی، ع.، میکانیکی، ج.، و دهقانی، م. (1392). ارزیابی توان اکولوژیکی و پهنه‌بندی کشت عناب در استان خراسان جنوبی. آمایش جغرافیایی فضا، (3)، 86-67.
اﻋﺘﺪالی، س.، و گیوی، ج. (1392). ارزیابی ﺗﻨﺎﺳﺐ اراضی ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺷﻬﺮکرد ﺑﺮای ذرت علوفه‌ای ﺑﻪ روش ﻓﺎﺋﻮ و ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ALES. آب‌وخاک (ﻋﻠﻮم و صنایع کشاورزی)، (6)16، 1359-1349.
توکلی نکو، ح.، حاجی میر رحیمی، س. د.، و مرادی، م. ر. (1396). بسته کارآفرینی کشت و پرورش اسطوخودوس. تهران: اسرار علم، 53 ص.
جهانبازی، ح. (1397)تکمیل و توسعه کمی و کیفی کلکسیون نمایشی گیاهان دارویی استان با استانداردهای لازم در جهت آموزش، ترویج تجاری‌سازی و توسعه صنعت گردشگری، گزارش نهایی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان چهارمحال و بختیاری، 109 ص.
رحیمی، م.، و رمضانی، م. (1396). اثر دما بر فعالیت آنتی‌اکسیدانی فنل کل و صفات زراعی دو گونه آویشن. یافته‌های نوین در علوم زیستی، (3)4، 270-264.
رضایی، ح.، و فلاح قالهری، ع. (1403). بررسی نیاز سرمایی درخت زرشک در ایران. جغرافیا و برنامه‌ریزی،87(28)، 264-249.
سیدمحمدی، ج.، دلسوز خاکی، ب.، ابراهیمی میمند، ف.، محمد اسماعیل، ز.، خوارزمی، م.، و باقری بداغ آبادی، م. (1402). ارزیابی تناسب اقلیمی برای برخی از محصولات باغی (مطالعه موردی: شهرستان ماکو- شوط آذربایجان غربی). مرتع و آبخیزداری، (4)76، 440-427.
صفایی، ل. (1389). تأثیر کشت و اهلی کردن بر رشد و مواد مؤثره تعدادی از گونه‌های آویشن در استان اصفهان. گزارش نهایی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اصفهان،147ص.
غفاری، ع. ا.، قاسمی و. ر.، و دپائو، ا. (1394). پهنهبندی اقلیم کشاورزی ایران با استفاده از روش یونسکو. زارعت دیم ایران، (1)4، 220-211.
فخیمی، ا.، خداقلی، م.، یوسفی، ص.، صبوحی، ر.، شیرمردی، ح. ع.، و قطره، س. (1402). بررسی پیامدهای تغییر اقلیم بر گستره حال و آینده درمنه کوهی (Artemisia aucheri Boiss) در رویشگاه‌های مرتعی زاگرس مرکزی، استان چهارمحال و بختیاری. مرتع،(4)17، 513-498.
کاملی، م.، عمویی، ع. م.، و گلمقانی، د. (1394). بسته کارآفرینی مریم‌گلی، تهران: اسرار علم، 54 ص.
لباسچی، م. ح. (1385).. بررسی تنش‌های خشکی گونه‌های مهم گیاهان دارویی، گزارش نهایی، موسسه تحقیقات جنگل‌ها و مراتع کشور،52 ص.
محنت کش، ع. (1378). ارزیابی کیفی، کمی و اقتصادی تناسب اراضی منطقه شهرکرد برای محصولات مهم کشاورزی منطقه. پایان‌نامه کارشناسی ارشد علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، 201 ص.
مصلح قهفرخی، ز.، و  موسوی، س. ا. (1402).ارزیابی تناسب اقلیمی برای ارقام مختلف بادام دیم در استان چهارمحال و بختیاری. همایش ملی سرمازدگی و مدیریت آن در بخش کشاورزی، اصفهان،420 ص.
مظفریان و. (1391). شناخت گیاهان دارویی و معطر ایران. تهران: انتشارات معاصر، 1350 ص.
Halder, J. C. (2013). Land suitability assessment for crop cultivation by using remote sensing and GIS. Journal of geography and Geology, 5(3), 65.
FAO. (1976). A framework for land evaluation (FAO Soils Bulletin No. 32).
Król-Badziak, A., Kozyra, J., and Rozakis, S. (2024). Evaluation of Climate Suitability for Maize Production in Poland under Climate Change. Sustainability, 16(16), 6896.
Roa, A. O. R., Martínez-Maldonado, F. E., Gómez-Latorre, D. A., Araujo-Carrillo, G. A., Casallas, J. M. E., and Florido, L. Y. D. (2025). Climatic suitability variations for climbing bean cultivation under climate change scenarios in Cundinamarca, Colombia. Atmósfera, 39, 655-672.
Sys, C., Vanranset, E., and Debaveye, J. (1991a). Land evaluation. Part I, Principles in land evaluation and crop production calculation . International Training Center for Post Graduate Soil Scientists, Ghent University, Gent, Belgium.
Sys, C., Vanranset, E., and Debaveye, J. (1991b). Land evaluation, Part II, Methods in land evaluation . International Training Center for Post Graduate Soil Scientists, Ghent University, Ghent, Belgium.

  • تاریخ دریافت 18 آبان 1404
  • تاریخ بازنگری 17 آذر 1404
  • تاریخ پذیرش 15 آذر 1404